Prof. Dr. Ahmet Yıldırım’dan yeni kitap: Pîr-i Türkistan Hoca Ahmed Yesevî

Türkiye’de, Pîr-i Türkistan lakabıyla maruf Hoca Ahmed Yesevî üzerine yaptığı çalışmalar ile tanınan Yıldırım Beyazıt Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Ahmet Yıldırım bu alanda yeni bir esere imza attı: Pîr-i Türkistan Hoca Ahmed Yesevî.

Prof. Dr. Ahmet Yıldırım,’ın Pîr-i Türkistan Hoca Ahmed Yesevî üzerine çalışmalarının, yakın dönem siyaset ve kültür tarihimizin mihenk taşlarından merhum Hasan Celal Güzel ile de bir ”güzel” hatırası var. Merhum Hasan Celal Güzel’in 21 ciltlik muhalled eseri Türkler ansiklopedisi için Türkistan coğrafyasına dair bir yazı talebiyle başlamış Prof. Yıldırım’ın Hoca Ahmed Yesevî üzerine çalışmalarının hikâyesi. Prof. Dr. Yıldırım, geçen yıllar içerisinde bu konuya dair pek çok makale ve yayınlara imza atmış. Bir yaygın eğitim modeli ve tasavvufi terbiye ekolü ve aynı zamanda İslamla müşerref olan Türklerin en yaygın temas hattı mesabesindeki Hoca Ahmed Yesevî’yi çok ve çeşitli yönleriyle incelemelere tabi tutmuş. Bu son kitap ise olgunlaştırdığı çalışmalarının bir ürünü olarak ortaya çıkmış. Yazarımızın kitabından bir bölüm ile eseri alakanıza sunuyoruz:

Fikir, düşünce ve eserleriyle Türk ve İslâm düşüncesine derin izler bırakmış önemli şahsiyetlerden biri de Pîr-i Türkistan lakabıyla maruf Hoca Ahmed Yesevî’dir. (ö.562/1166) Her dönemde ona ilgi artmakta ve fikir ve düşüncelerinin etkisi devam etmektedir. Bu yüzden onun çeşitli yönlerini ele alan, inceleyen pek çok çalışma yapılmaktadır. Onunla ilgili çok farklı yönlerden çalışmalar yapılmasına rağmen onun, fikir ve düşüncelerinin günümüzde doğru anlaşıldığını, doğru yorumlandığını söylemek zordur. Onun fikir ve düşüncelerinin geniş kitlelere etkin bir şekilde sunulması, ayrıca içinde yaşadığımız çağın sorunlarının üstesinden gelebilme ve İslam dünyasının birlikteliğine zarar veren algı ve yorumlara karşı durabilme maksadıyla hayatı ve düşüncelerini mecz eden biraz daha farklı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışma Hoca Ahmed Yesevî’nin zikredilen bu yönlerini de irdeleyen onun hayatıyla birlikte fikir, düşünce ve etkilerinin daha iyi anlaşılması, yorumlanmasını hedeflemektedir. Bu hususun özelde bizler için genelde Türk ve İslam Dünyası için çok önemli olduğunu düşünüyoruz.
Eser, giriş, üç bölüm ve sonuç kısmından oluşmaktadır.
Girişte; Hoca Ahmed Yesevî’nin yaşadığı asırda Türk ve İslam dünyasının siyasi, coğrafi, dini ve kültürel durumu ele alınmış,
Birinci Bölümde; Hoca Ahmed Yesevî’nin Hayatı, ilmî ve tasavvufî şahsiyeti üzerinde durulmuş,
İkinci Bölümde; Hoca Ahmed Yesevî’nin Divân-ı Hikmet, Fakrnâme, Mir’âtu’l-kulûb, Risâle der Âdâb-ı Tarîkat, Risâle der Makâmât-ı Erba’în eserleri tanıtılıp bilgi verilmeye çalışılmış,
Üçüncü Bölümde; Hoca Ahmed Yesevî’nin düşüncesi, farklı yönleriyle fikirleri ve etkileri sunulmuştur.
Sonuç kısmında ise aşağıdaki değerlendirmelerin bir kısmıyla eser sonlandırılmıştır.
Hoca Ahmed Yesevî, öncelikle yaşadığı bölgede, daha sonra Türkistan coğrafyasında ve İslam dünyasında mânevi rehberlik yapan bir şahsiyettir. Bugün bile Orta Asya’da Ahmed Yesevî adı, adeta İslâmla özdeşleşmiş temel ögelerden biri durumundadır. O çoktandır, burada tarihî hüviyetinden farklılaşmış, efsaneleşmiş bir şahsiyet olarak, Altaylar’dan Volga boylarına kadar, Pîr-i Türkistan, Hazret-i Türkistan, Hoca Ahmed Yesevî, Ata Yesevî olmuştur. Orta Asya Türk dünyasının en büyük ismi olarak kabul edilir. Balkanlar Kafkasya ve Anadolu Türkleri arasında da şöhreti yaygındır. Onun gibi geniş bir alanda ve asırlarca tesirini devam ettirebilmiş bir başka şahsiyet gösterebilmek zordur. Bu yüzden onun fikirlerinden, öğretilerinden ve örnek şahsiyetinden istifade etmek ve günümüz kişilik buhranlarına ışık tutacak röl model olarak sunmak gerekir.

Tanıtımı yapılan kitabın Adı: Pîr-i Türkistan Hoca Ahmed Yesevî: Hayatı, Fikirleri ve Etkileri
Kitabın Yazarı: Prof. Dr. Ahmet Yıldırım
Yayınevi, Basım Yeri ve Yılı: Anadolu Ay Yayınları, Ankara 2023
Baskı Sayısı ve Sayfası: 1. baskı, 136 sayfa

Kitap temin: https://www.anadoluayyayinlari.com/

https://www.kitapyurdu.com/kitap/piri-turkistan-hoca-ahmed-yesevi-hayati-fikirleri-ve-etkileri-/641135.html