Bilgi, insanlık tarihinin ilk dönemlerinden bu güne büyük kıymetler taşıyarak gelmiştir. Bilgi, bireylerin ve toplumların gelişiminde en temel unsurlardan biri olduğundan doğru yönetildiğinde ve kıymetlendirildiğinde, ferdî karar süreçlerinden kurum yönetim politikalarına kadar geniş bir yelpazede etkili olabilir. Bilginin kıymetlendirilmesi, onun analizi, etkin kullanımı, paylaşımı ve korunması süreçlerini kapsayan çok...
Yurt dışında yaşadığım yıllarda ev adresime aileyi güçlendirmeyi hedefleyen kurumlarca ücretsiz video kasetleri gönderilirdi. Her videonun üzerinde belki de gönderildiği kurum ait “family first” ibaresi yer alırdı. Benim anladığım anlamda bir aile kurumunun yer almadığı o “yurt dışı” toplumunda aileye niye bu kadar vurgu yapıldığını anlamak güç değildi aslında. Aynı...
Işıklı sokaklar. Hediye stantları… Süslenmiş çamlar, renkli çantalar. Koşturmalı telaşlar… Yeni yıl gelmiş meğer. Meğer eskisi gitmiş, bir koca yıl bitmiş mi, bitmiş. Hadi şimdi yeni bir hesapla eski yılı resm edelim. Alalım hafıza kalemimizi elimize bakalım ne olup ne bitmiş bizde, dökelim önümüze. Geçen yılın coğrafyasına bakalım önce. Kaç...
Klasik edebiyatımızda da önemli bir yer tutan “Şeb-i Yeldâ” kavramı, iki kelimeden müteşekkil. Şeb, Farsça gece; Yeldâ ise Süryanice doğum demektir. Bu kavram, Oğlak dönencesinde güneşin kuzey yarım küreye en dik açıyla geldiği gün olan 21 Aralık gecesine tekabül eder. 21 Aralık gecesi, yılın en uzun gecesi olup aynı zamanda...
Dil ve kültür arasında güçlü bir ilişki olduğu göz ardı edilemez bir gerçektir. Dil, insanların düşüncelerini, değerlerini, inançlarını, geleneklerini ve toplumsal normlarını ifade etmelerini sağlar. Kültür ise, bir toplumun yaşam biçimini, tarihini, sanatını ve hemen hemen tüm sosyal yaşantıyı kapsar. Bir dilin içinde o toplumun kültürel mirası, tarihi deneyimleri ve...
Bir seferinde Hayrettin Karaman Hoca’dan duymuştum. Her şey için bir mani vardır, ama ilim için pek çok. Ömür insana verilmiş bir sermaye. Onu nasıl değerlendirirsek kârımız o yönde olur. Ne zaman ilim yolunda bir mania ile karşılaşsam Hayrettin Hoca’nın o sözü aklıma gelir, talebelerimin günlük hayattaki zorluklarla karşılaştıklarına şahit olunca...
Günlük hayatımızda sıkça duyduğumuz bir dua vardır: “Allah, kadir kıymet bilenlere düşürsün.” Bu ifade, kadir ve kıymet bilmenin insan ilişkilerinde ne denli önemli olduğuna işaret eder. Peki, kadir ve kıymet nedir? Kıymet, bir şeyin maddî veya manevî varlığa göre tespit edilen karşılığı, hakkında biçilen değeri; bir insanın taşıdığı üstün nitelik yüksek vasıf ve meziyet demektir. Kadir de aynı şeklide. Kıymetli...
Az söylemek, öz söylemek öteden beri takdir edilen bir kabiliyettir. Azdan kasıt kelimenin taksîr edilmesi ile mananın teksîf edilmesidir. Divan şiiri geleneğinde berceste mısralar bunun için yazılmıştır diyebiliriz. Ber-ceste, Farsça birleşik bir kelimedir ve “yukarı sıçramış”, “öne çıkmış” manasına gelmektedir. Türkçede, bir şiirde mısralar arasından sıyrılarak öne çıkan, diğer...
Bir kelime sevdalısı Tanpınar’ın abidevî romanı Saatleri Ayarlama Enstitüsü’ndeki kelime kadrosundan, doğulu batılı ayırt etmeden ve üstelik bunu kendine dert edinerek bir lügatçe hazırlamış. Anlaşılıyor ki kendine sağladığı bu zihnî faydadan herkesi müstefit etmek istemiş. Bu lügatçeyi okuyunca bilmediklerimi öğrendim, unuttuklarımı hatırladım. Teşekkür ediyorum. Aynı şekilde Ataç, Günlerin Getirdiği’nde;...
Türkî kelimesi Türk’e ait manasında iki kelimeden müteşekkil. Zamanla “türkü” şeklinde söylenir olmuş. Dörder mısralı bentlerden oluşan ve on birli hece vezniyle yazılıp bestelenen halk edebiyatı nazım şeklidir türkü. Türk halkının sevinçleri, hüzünleri, umut ve acıları türkülere yüklenerek öz hafızamızın ifadesi olmuştur türküler. İnsanların dilinden, onların yaşamlarından, yaşamlarına ait kesitlerden,...
Dilimizin ve kültürümüzün zenginliğini geçmişten günümüze taşıyan atasözleri, yüzyıllar boyunca edinilen tecrübeleri kısa ve öz cümlelerle ifade eden, derin anlamlı sözlerdir. Bunlardan biri de çoğumuzun bildiği “Ağaç yaş iken eğilir” atasözüdür. Bu atasözü, insanın karakterinin ve alışkanlıklarının küçük yaşlarda şekillendiğini, bireyin kişiliğinin çocukluk döneminde verilen eğitim ve terbiyeyle yönlendirilebileceğini ifade...