Kimileri ezberin veya hıfzın hafızayı tekrar suretiyle körelttiği görüşündedir. Sadece ezber üzerinden gidilirse muhakeme zayıflayabilir. Lakin bunu muhakeme usulleriyle dengelemek mümkündür. Bilindiği gibi insan, beyninin veya hafızasının çok küçük bir dilimini kullanabilmektedir. Kullanılmayan atıl bölümleri işletildikçe onlar da aktif hale geçmektedir. Hafıza işlendikçe genişlemektedir. Bu açıdan hıfzın veya ezberin hafızayı...
Az söylemek, öz söylemek öteden beri takdir edilen bir kabiliyettir. Azdan kasıt kelimenin taksîr edilmesi ile mananın teksîf edilmesidir. Divan şiiri geleneğinde berceste mısralar bunun için yazılmıştır diyebiliriz. Ber-ceste, Farsça birleşik bir kelimedir ve “yukarı sıçramış”, “öne çıkmış” manasına gelmektedir. Türkçede, bir şiirde mısralar arasından sıyrılarak öne çıkan, diğer...
Türkçe’de kullanılan “bayram” sözcüğünün aslı, Farsça “bezm-i râm”dan bozma “bezrâm”dır. “Sevinç ve eğlence günü” anlamına gelen kelimeyi Kaşgarlı Mahmud’un 11. yüzyılda yerin ışıklarla dolu olması anlamında kullandığı rivayet edilir. Bu bakımdan bayram kelimesinin Farsça’ya Eski Türkçe’den geçtiğini söyleyenler bile vardır. Arapça’da bayram kelimesinin karşılığı ‘ıyd’dır. Iyd kelimesi ise “tekrar dönmek,...
XX. yüzyıl Türkiye sahası Türk edebiyatının önemli isimlerinden biri de Cemal Süreya’dır (1931-1990). Şiire ilgisi küçük yaşlarda başlayan Süreya, daha orta mektep talebesiyken Türkçe ve edebiyat derslerindeki başarısıyla öğretmenlerinin dikkatini çeker. Onun sanata duyduğu ilgi her geçen gün artar ve Cemal Süreya lise yıllarındayken şiirler yazar. Şiirleriyle edebiyatımızda 1950’den sonra...
Akademik dünyada dil zevki, estetiği, hassasiyeti, dil kuyumculuğu sıradanlaşmış, neredeyse kaybolmuş gibidir. Bunun bir örneği olarak bugün, en temel kavramı olan “mefhum”u anlamaktan aciz felsefe lisansüstü öğrencilerinin yetiştiğine esefle şahit olabiliyoruz. Her disiplinden böyle örnekler verebiliriz. Bu, değil Divan Edebiyatı, erken dönem Cumhuriyet eserlerinin bile okunup anlaşılamadığının bir göstergesidir. Dilin...