eğitim,öğretim,terbiye,talim,Meb,Üniversite,öğrenci,öğretmen,muallim,öğretim üyesi,maarif,aile,
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Ankara
Az Bulutlu
20°C
Ankara
20°C
Az Bulutlu
Pazar Açık
22°C
Pazartesi Parçalı Bulutlu
26°C
Salı Az Bulutlu
24°C
Çarşamba Az Bulutlu
23°C

Prof. Dr. Rıdvan CANIM

l955 yılında Edirne'de doğdu. İlk ve Orta öğrenimini Edirne'de tamamladı. l979 senesinde Erzurum/Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’ni bitirdi. l980-85 yılları arasında Erzurum /Tortum Lisesi'nde Türk Dili ve Edebiyatı öğretmeni olarak bulundu. 1985 yılında Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi’nde asistan olarak göreve başladı. 2011 yılında doçent oldu. 2016 yılında Profesörlüğe atandı. Rıdvan Canım'ın bugüne kadar yayınlanmış 31 kitabı vardır. Kitap çalışmaları dışında çeşitli gazete ve bilimsel dergilerde yayınlanmış 100’ün üzerinde makalesi bulunmaktadır. 2004 yılında bir grup arkadaşıyla birlikte Türkiye Yazarlar Birliği’nin Erzurum Şubesi’ni kurdu. Ve 10 yıl başkanlığını yürüttü. Rıdvan Canım, gezi ve inceleme amacıyla bugüne kadar Bulgaristan, Makedonya, Kosova, Romanya, Moldova, Ukrayna (Kırım), Almanya, İsviçre, İsveç, Fransa, Belçika, Hollanda, İtalya, Avusturya, Macaristan, Çek Cumhuriyeti, Slovakya, Kazakistan, Kırgızistan, Azerbaycan, Bosna-Hersek, Sırbistan, Hırvatistan, Karadağ, Sancak, Kosova, Arnavutluk, ABD, Yunanistan, Suudi Arabistan, Ürdün, İsrail, Suriye, İran ve Gürcistan gibi ülkelere gitti. 2011 yılında Kosova’da “15. Uluslara arası Süleyman Brina Balkanlar Türk Kültürü Hizmet Ödülü”ne layık görüldü. Boğaziçi, Yedi İklim, Dolunay, Dergâh, Palandöken, Mînâ, Milli Eğitim, Kardelen, Millî Kültür, Ayane, Kayıtlar, Akademik Yorum ve Beyaz Doğu gibi dergilerde yazıları ve şiirleri yayınlanmıştır. Canım, 2012-2013 yıllarında Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, 2014-2016 yılları arasında Trakya Üniversitesi Balkan Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü ve 2016-2018 yılları arasında Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanlığı görevlerini yürüttü. Halen Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır

    Türkçe Şûrası’nın Ardından(2)

    Ağırlıklı olarak “Eğitim-Öğretim Dili”nin konuşulduğu Şûrâ’nın 8.Oturumunda, Prof. Dr. İsmail Aydoğan; “Müfredatın Dili” başlıklı konuşmasında özellikle ders kitaplarının hazırlanması ve ders kitaplarının dili meselesi üzerinde durarak ders kitaplarının müfredatlar bağlamında millilikten uzak olduğuna dikkat çekerek, Türk eğitim okullarında okutulacak derslerin içeriğinin, sunum dilinin, görsellerinin Türk ve İslam kültürünü temel alan, bu tasavvura uygun bir hal içinde olması gerektiğini belirtti. Prof. Dr. Rıdvan Canım, “İlkokuldan Üniversiteye Kadar Eğitim-Öğretim Dili Olarak Türkçenin Öğretilmesi Meselesi” başlıklı bildirisinde; edebiyat dili olarak kendini ispatlamış bir dil olmasına karşılık, Türkçenin bilim dili olarak yeterli olup olmadığı meselesinin Türkiye’de hâlâ tartışılıyor olmasının bir talihsizlik olduğunu; bilhassa anadili eğitim ve öğretimi meselesi, yabancı dil eğitimi ile yabancı dille eğitim meselesinin birbirine karıştırılmaması gerektiği hususuna dikkat çekti. Canım, ayrıca konuşmasında dili yozlaştıran “argo” meselesi, cadde ve sokaklardaki tabelalarda karşımıza çıkan dil; ilk, orta ve liselerde dil ile ilgili yaşanan sıkıntılar, okuma alışkanlığının kazandırılması  meselesi, 4 temel beceri olarak bilinen okuma, yazma, dinleme ve konuşma eğitiminde karşılaşılan zorluklar, başarısızlar ve nedenleri üzerinde durdu. Doç. Dr. Ali Faruk Yaylacı; “Eğitimin Dili: Türkçe mi Küreselce mi?” isimli tebliğinde; Okulu bir işletme, öğretmeni işgücü, öğrenciyi ve veliyi müşteri olarak tanımlayan bir dilin esasen Türkçe olmaktan çok küreselce bir dil olduğunu; bu dilin, özgün anlamıyla Türkçenin yansıttığı değerlere kıyasla Türkçe olmaktan oldukça uzak olduğunu ifade ederek; bu dil eğitimin kendisini teknolojik bir öğretim uygulaması olmakla, eğitimin gayesini de ekonomik  hedeflerle sınırlandırdığını söyledi. Memiş Okuyucu; “İlk ve Orta Öğretimde Kelime Haznesi” başlıklı bildirisinde; bir dilin geçmişinden taşıdığı maddi ve manevi mirasını içinde barındıran söz varlığı/kelime haznesi, tarihi değerleri ve kültürel kimliğinin, esasen medeniyet birikiminin gücünü belirlediğini, düşüncenin sınırlarını da yine söz varlığının tayin ettiğini, milletin anlama, anlatım ve idrak gücünün sınırlarının, söz varlığının  sınırları ile çizilmiş olduğunu ifade ederek; bir başka önemli hususun Türkçe programlarının  hazırlanışı sırasında sınıflara göre kullanılan “kelime” listeleri oluşturulması olduğunu; bu listelerin ders programı hazırlayanlara ve ders kitaplarını kullanacak olan öğretmenlere ulaştırılması gerektiğinin son derece faydalı olacağına dikkat çekti. Dr. Umut Başar, “Yurt İçinde ve Yurt Dışında Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Politikamız” hakkında hazırladığı bildirisinde, yurt içi ve yurt dışında birinden farklı amaç ve yöntemlerle yabancılara Türkçe öğretilmesinde öncelikle kalite ve koordinasyon sorunlarının görüldüğünü, yabancılara Türkçe öğretiminin ticarileşmesine karşılık, ne yazık ki bu sektörün denetimden büyük oranda uzak kaldığını dolayısıyla ortak hedeflere ulaşmayı önemli ölçüde zorlaştıran bir tablonun ortaya çıkışına dikkat çekti.  Oturum, müzakerelerle sona erdi.

    Şûrâ’nın 9. Oturumunun  konu başlığı “Akademik Dil-Akademinin Dili-İlim Dili” idi. Prof. Dr. Durmuş Günay’ın “Akademinin Dili” başlıklı konuşmasının ardından, Prof. Dr. Ünal Çamdalı; “Türkçenin Fen Bilimleri Alanlarında Kullanımı” konusunu ele aldığı bildirisinde ülkemizdeki fen ve matematikle uğraşan bilim insanlarının dile olan yaklaşımlarının, teknik insanlardan farklılıklar gösterdiğini, özellikle matematik alanında çalışanların kullandığı dilin, fen alanında çalışanlardan oldukça farklı olduğunu söyleyerek bunun sebepleri üzerinde durdu. Prof. Dr. Vehbi Başer’in “Muhafazakâr Programın Kifayeti ve Türk Dili Akademisi Kurulması Hakkında Bazı Görüşler” adlı tebliğinin ardından Dr. Necmeddin Türinay; “Sanat Dili, Düşünce Dili ve Akademik Dil Arasındaki Farklar ve Görünmez Bazı İlişkiler” başlıklı bildirisini sundu.

    10. Oturum “Din/İlahiyat Dili” başlığını taşıyordu. Prof. Dr. İbrahim Emiroğlu; “Din Dilinin Mantıksal Yapısı Üzerine” başlıklı tebliğinde; kullanılmakta olan dini ifadeleri bir tasnife tabi tutarak, din dilinin anlatım yolları hakkında özet bilgiler vermiş, din dilinin mantıksal yapısı ve işleyişine değinerek din dilini kullananların düştükleri yanlışları ve bunlardan korunma yollarını bazı örneklerle ortaya koymuştur. Oturumun diğer konuşmacısı Dr. Necdet Subaşı “Akademide Din Dili” konusunu ele aldılar. Müzakerelerin ardından 10.Oturum sona erdi.

    Türkçe Şûrâsı’nın 11. Oturumu, “Tıp Dili” üst başlığı altında gerçekleştirildi. Prof. Dr. Süheyla Ünal; “Türkçe Tıp Dili” adlı bildirisinde, Türkiye’de tıp dilinin de diğer alanlar gibi yabancı kelime işgalinden nasibini aldığını, dolayısıyla Türkçeye gönül veren tabipler olarak öncelikle kendilerinin konuşmalarında, derslerde, klinik uygulamalarında, yazılarında Türkçe kelime ve terimleri kullanmaları gerektiğini, tıp terimlerinin Türkçe karşılıklarının daha çok kullanılmasını sağlayarak, hekimlere sözlü ve yazılı iletişimlerinde Türkçe terimleri kullanma alışkanlığının kazandırılması gerektiğine dikkat çekti. Prof. Dr. İdris Nebi Uysal’ın bildiri konusu; “Tıp ve Konuşma Dilleri Bağlamında Koronavirüs Salgınının Dilimize Etkileri” adını taşıyordu.

    Batı Kaynaklı Kelimeler ve Tercüme Dili” adını taşıyan 12. Oturumda, Prof.Dr. Hamza Zülfikar; “Batı Dillerinden Alınan Kelimelerin Türkçede Yarattığı Yabancılaşma.” başlıklı konuşmasında; yabancı kökenli kelimelerin Türkçeye giriş macerası, bilim adamının, sanatçının Türkçe kelime ve terimler karşısındaki tavrı, bilgisayar terimlerinde yaşanan durum, Batı dillerinden gelen kelime ve terimler karşısında Türk Dil Kurumu’nun duruşu gibi konularda yapılan çalışmalara değinerek örnekler vermiştir. Prof. Dr. Mustafa Acar; “Tercümenin Önemi ve Türkçe Literatürde Tercüme Kalitesinin Düşündürdükleri” adını taşıyan tebliğinde, tercümenin farklı dilleri konuşan, farklı dillerde yazan insanlar arasında iletişim kurmanın temel aracı olduğunu, doğru iletişimin, doğru anlama ve buna dayalı olarak doğru ve sağlam ilişkiler geliştirme, mantık yürütme, yargılama, değerlendirme, hüküm bina etmenin ancak doğru ve kaliteli tercüme sayesinde mümkün olacağını belirterek konuşmasında Türkçe literatürdeki tercüme kalitesine dikkat çekmiş ve kaliteli bir tercüme için neler yapılması gerektiği konusunda bir dizi önerilerde bulunmuştur. Prof. Dr. Fazıl Gökçek; “Tanzimat Döneminde Tercüme Tartışmaları: “Mealen” Tercüme mi “Harfiyen” Tercüme mi?” başlıklı bildirisinde; bu dönemde benimsenen tercüme faaliyetlerinin, özellikle büyük dil alimi Şemseddin Sami’nin önerileriyle benimsenen tercüme anlayışının Türkçeye büyük zararlar verdiği hususu üzerinde durdu.

    Şûrâ’nın 13.Oturumunun konu başlığı; “Hukuk Dili-Kanunların Dili” idi. Murat Erol; “Bir Anlam ve Anlatma Meselesi Olarak Hukukun ve Kanunların Dili: Türkiye’deki Hukuk ve Kanun Dilinin Dönüşümü” adlı bildirisinde konuyu üç aşamada dikkatlere sundu. Buna göre birinci bölümde genel olarak “dil ve anlam” konusu teorik bir çerçevede ele alındıktan sonra, ikinci bölümde hukukçunun zihin dünyası, dil ve anlam, hukukî dil ve hukukî anlamlandırma, üçüncü bölümde de ortaya konulan her iki teorik çerçevede hukuk ve kanun dilindeki değişim örnekleri, dil ve anlam olarak ele alınarak bunların hukukî anlamdaki etki ve katkıları  tartışmaya sunuldu. Hukuk dilinin yoruma yol açmayacak şekilde açık ve net olmasının son derece önemli olduğuna dikkat çekildi. Prof. Dr. Ramazan Çağlayan da; “Geçmişten Günümüze Hukuk Dilimiz Üzerine” başlıklı konuşmasında; meseleyi; “Genel Olarak Dil ve Etkileşim”, “Hukuk Dili”, “Tanzimat Sonrası Dil Tartışmaları”, “Batılılaşma Hareketinin Hukuk Diline Etkileri”, “Cumhuriyet Döneminde Dil ve Hukuk Dili” başlıkları altında dikkatlere sundu.

    Türkçe Şûrâsı’nın sonuncu ve 14. Oturumu; “Haberleşme-Medya Dili” başlığını taşıyordu ve oturumun tek konuşmacısı Elif Sönmezışık idi. Sönmezışık; “TRT-RTÜK-TDK Çerçevesinde Denetleyenin Denetlenme İhtiyacı” adlı bildirisinde; adı geçen her üç kurumun da esasen topluma “dil şuuru” kazandırma ve dilin yozlaşmadan gelişerek devamlılığını sağlama amacıyla muhtelif zamanlarda yayınlar ve etkinlikler icra ettiğini, araştırmalar yaparak çalıştaylar düzenlediğini, ne var ki yapılan  incelemeler sonucunda, TRT’nin “Tarihçe”, RTÜK’ün “Hakkımızda” ve TDK’nın amaçlarını da içeren “Tarihçe” adlı metinlerinde, medya kuruluşlarımızda doğru Türkçe kullanılmasına ilişkin herhangi bir vurguya, çağrıya ve ilkeye rastlanmadığını belirttiler.

    İki gün boyunca Ankaralıların büyük ilgisine mazhar olan “Yunus Emre ve Türkçe Yılı Münasebetiyle Türkçe Şûrâsı”, 14 oturum halinde birbirinden kıymetli bilim adamlarının, konunun uzmanlarının alanlarıyla ilgili sundukları o nispette değerli bildirilerin okunması, yapılan konuşma ve tartışmaların, müzakerelerin ardından tamamlandı. Başta Milli Eğitim Bakanlığı, Kültür Bakanlığı ve YÖK olmak üzere, konuyla ilgisi olduğu düşünülen tüm kurum ve kuruluşların dikkatlerine sunulmak üzere bir “Sonuç Bildirgesi”nin hazırlanarak bir rapor halinde adı geçen kurum ve kuruluşların yanı sıra “Türkçemiz” konusuna olan hassasiyeti herkes tarafından bilinen Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’ın şahsında “Cumhurbaşkanlığı” makamına kadar ulaştırılacağı haberi elbette Türkçeye gönül verenler olarak hepimizi sevindirdi.

    Şûrâ’yı düzenleyen kurum ve kuruluşlara “Türkçemiz” adına bir kez daha gönülden  teşekkürlerimizi sunuyor, Şûrâ’nın devletimize ve milletimize hayırlar getirmesini diliyorum.

    Saygılarımla.

    Prof.Dr. Rıdvan Canım

    Yazarın Diğer Yazıları
    Yorumlar

    1. Süleyman ARSLAN dedi ki:

      Pek Kıymetli Hocam belliki her oturum birbirinden verimli geçmiş emeklerinize sağlık. Yazınızın baş kısmındaki Prof. Dr. İsmail Aydoğan; “Müfredatın Dili” başlıklı konuşmasında özellikle ders kitaplarının hazırlanması ve ders kitaplarının dili meselesi üzerinde durarak ders kitaplarının müfredatlar bağlamında millilikten uzak olduğuna dikkat çekerek, Türk eğitim okullarında okutulacak derslerin içeriğinin, sunum dilinin, görsellerinin Türk ve İslam kültürünü temel alan, bu tasavvura uygun bir hal içinde olması gerektiği kesinlikle çok önemli geldi bana. Aklımdan geçenlerin hepsini buraya yazmanın çok doğru olmayacağını düşünüyorum. Şu kadarını söylemeliyim ki çocuklar için ne kadar uğraşsam da belli ki işin sonunda birer kemalist olup çıkacaklar. Bunun temelinde de eğitim sistemimizin olduğu aşikar. Ne yapılabilirliği konusu ise zaten yazınızın özünde var. Saygılarımı sunar hürmetle ellerinizden öperim.
      Süleyman ARSLAN Tortum/Erzurum

    2. M Abdullah Arslan dedi ki:

      Eyvallah kıymetli hocam, hayırlı olsun inşallah